5651 m.9 İptal Edildi: Şikayet Sitelerindeki İçerik İçin Sulh Ceza Hakimliği Yolu Hala Açık mı? (2026 Güncel Durum)

5651 m.9 İptal Edildi: Şikayet Sitelerindeki İçerik İçin Sulh Ceza Hakimliği Yolu Hala Açık mı? (2026 Güncel Durum)

5651 m.9 İptal Edildi: Şikayet Sitelerindeki İçerik İçin Sulh Ceza Hakimliği Yolu Hala Açık mı? (2026 Güncel Durum)

Son güncelleme: 19.11.2026

5651 9. madde iptal kararından sonra sulh ceza hakimliği yolunun açık olup olmadığı sorusunun kısa cevabı şudur: Kişilik hakkı ihlali gerekçesiyle 5651 sayılı Kanun'un 9. maddesine dayanarak sulh ceza hakimliğinden içerik kaldırma veya erişim engeli istemek 10 Ekim 2024'ten beri mümkün değildir. Anayasa Mahkemesi maddeyi iptal etmiş, yerine yeni bir hüküm de konulmamıştır.

Bu, şikayet sitelerindeki haksız içeriğe karşı hiçbir şey yapılamayacağı anlamına gelmez. Özel hayatın gizliliğine ilişkin dar bir başvuru yolu (5651 m.9/A) hala yürürlüktedir; kişilik hakkı ve haksız rekabet davaları ile bu davalarda istenecek ihtiyati tedbir de kullanılabilir. Bu yazıda iptalin kronolojisi, yeniden düzenleme girişimlerinin akıbeti, eski usulü anlatan kaynaklara karşı dikkat edilmesi gerekenler ve bugün kullanılabilecek yollar anlatılmaktadır.

5651 9. Madde İptal Süreci: Kısa Kronoloji

İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun'un (5651 sayılı Kanun) 9. maddesi, kişilik hakkı ihlal edildiğini düşünen kişiye doğrudan sulh ceza hakimliğine başvurup içeriğin kaldırılmasını veya erişimin engellenmesini isteme imkanı veriyordu. Hakim duruşma yapmadan, kısa sürede karar veriyordu. Anayasa Mahkemesi (AYM) bu usulün ifade ve basın özgürlüğü açısından yeterli güvence sunmadığını yıllar içinde birkaç kez tespit etti ve sonunda maddeyi iptal etti.

TarihGelişme
26.10.2017AYM, Ali Kıdık kararında (B. No: 2014/5552) m.9'daki erişim engelinin istisnai bir yol olduğunu ve ancak ihlalin ilk bakışta anlaşıldığı hallerde kullanılabileceğini belirtti.
27.10.2021AYM Genel Kurulu, Keskin Kalem Yayıncılık ve Ticaret A.Ş. ve diğerleri kararında (B. No: 2018/14884) m.9'dan kaynaklanan yapısal bir sorun tespit etti (pilot karar).
11.10.2023AYM, E.2020/76, K.2023/172 sayılı kararıyla 5651 m.9'u iptal etti; iptalin yayımdan dokuz ay sonra yürürlüğe girmesine karar verdi.
10.01.2024İptal kararı 32425 sayılı Resmi Gazete'de yayımlandı.
10.10.2024İptal hükmü yürürlüğe girdi; m.9 uygulanmaz hale geldi.
Haziran 202510. Yargı Paketi (7550 sayılı Kanun) yayımlandı; m.9'u yeniden düzenleyen maddeler tekliften çıkarılmıştı.
25.12.202511. Yargı Paketi (7571 sayılı Kanun) yayımlandı; kişilik hakkı için "24 saatte karar" öngören hükümler Genel Kurul'da tekliften çıkarıldı.
31.07.202612. Yargı Paketi (7589 sayılı Kanun) 5651'e dokunmadı; aynı gün yayımlanan 7590 sayılı Kanunla 5651'deki Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) yetkileri Siber Güvenlik Başkanlığı'na devredildi.
Kasım 202613. Yargı Paketi teklifi henüz Meclis'e sunulmadı; içeriği belli değil.

Yeniden Düzenleme Girişimleri Ne Oldu?

İptalden sonra boşluğu doldurmak için iki kez kanun teklifi hazırlandı. 10. Yargı Paketi teklifinde m.9'u yeniden yazan maddeler vardı; bunlar Meclis aşamasında tekliften çıkarıldı. 11. Yargı Paketi teklifi daha ayrıntılıydı: ihlalin "ilk bakışta" anlaşıldığı hallerde sulh ceza hakiminin 24 saat içinde içerik çıkarma veya erişim engeli kararı vermesi öngörülüyordu. Bu hükümler Adalet Komisyonu'ndan geçti, ancak Genel Kurul'da tekliften çıkarıldı ve 7571 sayılı Kanun'da yer almadı.

12. Yargı Paketi 5651'e dokunmadı; 13. Yargı Paketinin internet içeriğine ilişkin hüküm içerip içermeyeceği ise bilinmiyor. Bugün geçerli kural, kişilik hakkı ihlallerine özgü hızlı bir sulh ceza usulünün bulunmadığıdır.

Dikkat: İnternette hala "kişilik hakkı ihlalinde 24 saat içinde sulh ceza hakimliğinden içerik kaldırma kararı alınır" diyen yazılar bulunuyor. Bu usul iptal edilen 9. maddeye dayanıyordu ve 10.10.2024'ten beri işlemiyor. Bir kaynağı okurken yayın tarihine ve 2024 sonrası değişikliklerin anılıp anılmadığına bakın. Bu yazı 19.11.2026 itibarıyla günceldir; 5651'de yeni bir düzenleme yapılırsa güncellenecektir.

5651 İçinde Kalan Dar Yollar: m.9/A, m.8 ve m.8/A

5651'deki diğer erişim engeli hükümleri şirketlerin ticari itibar uyuşmazlıkları için tasarlanmamıştır.

  • Özel hayatın gizliliği (m.9/A): Özel hayatının gizliliğinin ihlal edildiğini düşünen kişi, Siber Güvenlik Başkanlığı'na başvurarak ilgili içeriğe erişimin engellenmesini isteyebilir. Başvuruda içeriğin tam adresi (URL), ihlalin açıklaması ve kimlik bilgileri bulunmalıdır. Başvuran, talebini 24 saat içinde sulh ceza hakiminin onayına sunar; hakim 48 saat içinde karar verir, aksi halde tedbir kendiliğinden kalkar. Örneğin bir şikayette şahıs işletmesi sahibinin ev adresi veya özel görüntüsü yayımlanmışsa bu yol değerlendirilebilir; yalnız eleştiri veya hakaret içeren şikayetler kural olarak bu kapsama girmez.
  • Katalog suçlar (m.8): Erişim engeli yalnız Kanun'da sayılan belirli suçlar için verilebilir. Hakaret bu listede yer almaz.
  • Gecikmesinde sakınca bulunan haller (m.8/A): Milli güvenlik, kamu düzeni, can ve mal güvenliği gibi sebeplerle sınırlıdır; talep kamu makamlarından gelir. İşletmelerin itibar uyuşmazlıkları için uygun bir yol değildir.

7590 sayılı Kanun'la (RG 31.07.2026) 9/A başvurularının mercii BTK'dan Siber Güvenlik Başkanlığı'na geçmiştir. Geçiş hükmüne göre ikincil düzenlemeler çıkarılana kadar mevcut düzenlemeler uygulanmaya devam eder; başvurudan önce güncel usulü kontrol etmeniz yararlı olur. Erişim engeli kararlarına karşı itiraz usulünü erişim engeline itiraz rehberimizde ayrıca ele aldık.

Şikayet Sitelerindeki İçerik İçin Bugün Kullanılabilecek Yollar

Şikayet sitelerindeki içerik için bugün kullanılabilecek hukuki yolları simgeleyen dizüstü bilgisayarda yazan eller

m.9'un kalkmasıyla şikayet sitelerindeki haksız içeriğe karşı ağırlık, platform içi itiraz ile genel mahkemelerdeki davalara ve ihtiyati tedbire kaymıştır. Aşağıdaki tablo hangi yolun hangi durumda düşünülebileceğini özetler:

YolDayanakMerciNe zaman düşünülür?
Platforma bildirim ve itirazTicari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliği m.28/C; platform kurallarıŞikayet platformuSahte, tekrar eden, hakaret veya kişisel veri içeren şikayetler
İhtarname ve KVKK başvurusu5651 m.5; KVKK m.11Platform işleteniPlatformu bilgi sahibi kılmak, delil oluşturmak, kişisel verinin çıkarılmasını istemek
Kişilik hakkı davası ve ihtiyati tedbirTMK m.24-25; HMK m.389 vd.Asliye hukuk mahkemesiGerçeğe aykırı ve itibarı zedeleyen içerik
Haksız rekabet davası ve tedbirTTK m.55-56 ve m.61Asliye ticaret mahkemesiKötüleme, rakip kaynaklı sahte şikayet
Özel hayat başvurusu5651 m.9/ASiber Güvenlik Başkanlığı ve sulh ceza hakimliğiEv adresi, özel görüntü gibi özel hayata ilişkin içerik
Suç duyurusuTCK m.125 ve m.136; TTK m.62Cumhuriyet başsavcılığıGerçek kişiye hakaret, kişisel verilerin yayılması, kasıtlı kötüleme

Yer sağlayıcının hukuka aykırı içeriği yayından çıkarma yükümlülüğü 5651 m.5/2'de, 8. ve 9. maddelere göre haberdar edilmesine bağlanmıştır. m.9 iptal edildiği için bu atfın bugün nasıl işleyeceği tartışmalıdır; bu nedenle platforma yapılacak bildirimin delil değeri taşıyan bir yolla (noter veya KEP gibi) yapılması önem kazanmıştır. Bütün yolların birlikte nasıl planlanacağını şikayet platformlarındaki haksız içerik için hazırladığımız ana rehberde adım adım anlattık.

Sulh Ceza Yolu Yerine İhtiyati Tedbir: Nelere Dikkat Edilmeli?

Bugün dava sürerken içeriğin kaldırılması için en pratik araç, Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) m.389 vd. ve haksız rekabette TTK m.61 uyarınca istenen ihtiyati tedbirdir. Bu yol sulh ceza usulünden daha yavaş ve daha fazla hazırlık gerektiren bir yoldur:

  1. Yaklaşık ispat: Tedbirin sebebi ve türü açıkça belirtilmeli, haklılık yaklaşık olarak ispat edilmelidir (HMK m.390/3).
  2. Teminat: Talep eden kural olarak teminat gösterir; mahkeme gerekçe göstererek teminat almayabilir (HMK m.392).
  3. Uygulama süresi: Tedbir kararının uygulanması, kararın tefhim veya tebliğinden itibaren bir hafta içinde istenmelidir (HMK m.393/1).
  4. Dava süresi: Dava açılmadan alınan tedbirde esas dava, uygulama talebinden itibaren iki hafta içinde açılmalıdır; aksi halde tedbir kendiliğinden kalkar (HMK m.397/1).

Haksız rekabette içeriği seçmeyen ve değiştirmeyen hizmet sağlayıcıya karşı kural olarak dava açılamaz; ancak zararın büyük olacağı hallerde mahkeme, hizmet sağlayıcıyı dinleyerek içeriğin geçici olarak kaldırılması dahil tedbir verebilir (TTK m.58). Şartları ve süreci internetteki içerik için ihtiyati tedbir yazımızda ayrıntılı olarak bulabilirsiniz.

Hangi İçerik Kaldırılmaz? İfade Özgürlüğü Sınırı

m.9'un iptalinin arkasında, bu usulün ifade özgürlüğüne yapılan müdahalelere karşı yeterli güvence sunmaması yatıyordu. İfade özgürlüğüne verilen bu ağırlık bugün açılacak davalarda da gözetilir. Gerçek bir müşteri deneyimini anlatan, sert de olsa olgulara dayanan eleştiri kural olarak ifade özgürlüğü kapsamındadır (Anayasa m.26). AYM, Ozan Güven kararında (B. No: 2021/8967, 27.09.2023) bir müşterinin şirketi sosyal medyada sert biçimde eleştirmesi nedeniyle tazminata mahkum edilmesini ifade özgürlüğünün ihlali saymış ve şirketlerin eleştirilere daha fazla katlanması gerektiğini vurgulamıştır.

Buna karşılık gerçeğe aykırı olgu isnadı, rakip tarafından yazdırılan sahte şikayet, hakaret ve kişisel verilerin gereksiz yere yayımlanması korunmaz. Yönetmelik m.28/C'ye göre de gerçeği yansıtmadığı anlaşılan şikayet yayınlanmaz. Somut olayda hangi tarafın ağır basacağı, içeriğin niteliğine ve delillere göre değişir.

Sık Sorulan Sorular

5651 9. madde iptal edildi mi, ne zamandan beri uygulanmıyor?

Evet. AYM'nin 11.10.2023 tarihli, E.2020/76, K.2023/172 sayılı kararı 10.01.2024 tarihli Resmi Gazete'de yayımlandı. İptal dokuz ay sonra, 10.10.2024'te yürürlüğe girdi. O tarihten beri m.9'a dayanılarak başvuru yapılamaz.

Kişilik hakkı ihlali için sulh ceza hakimliğinden erişim engeli istenebilir mi?

Kişilik hakkı gerekçesiyle doğrudan sulh ceza hakimliğine başvurma yolu bugün yoktur. Sulh ceza hakimliği, özel hayatın gizliliği başvurularında (m.9/A) onay mercii olarak görev yapar. Kişilik hakkı için genel mahkemede dava ve ihtiyati tedbir yoluna gidilir.

11. Yargı Paketi 5651'de kişilik hakkı için yeni düzenleme getirdi mi?

Hayır. Teklifte yer alan "24 saatte karar" hükümleri Genel Kurul'da tekliften çıkarıldı ve 7571 sayılı Kanun'a girmedi. 12. Yargı Paketi de 5651'e dokunmadı. Yayın tarihinde güncel mevzuatı ayrıca kontrol etmeniz önerilir.

Şikayet sitesinde ev adresim yayımlandı; 9/A başvurusu yapabilir miyim?

Özel hayata ilişkin bilgilerin yayımlanması halinde 9/A başvurusu değerlendirilebilir. Başvuru Siber Güvenlik Başkanlığı'na yapılır ve talebin 24 saat içinde sulh ceza hakiminin onayına sunulması gerekir. Aynı durumda platforma kişisel verilerin çıkarılması için de başvurabilirsiniz.

Şirketler şikayet sitesindeki hakaret için suç duyurusunda bulunabilir mi?

Yargıtay 4. Ceza Dairesi'nin 2024-2026 tarihli kararlarında istikrarlı biçimde, şirketlerin hakaret suçunun mağduru olamayacağı ve ceza davasına katılamayacağı belirtilmiştir (ör. Yargıtay 4. CD, 16.02.2026, E. 2025/7604, K. 2026/3436). Bu nedenle şirketler için asıl koruma kişilik hakkı ve haksız rekabet davalarıdır. Gerçek kişilere yönelik hakarette şikayet süresi öğrenmeden itibaren altı ay, her halde fiilden itibaren iki yıldır (TCK m.73).

İçerik kaldırma için sulh ceza yerine hangi mahkemeye başvurulur?

Kişilik hakkına dayalı davalar asliye hukuk mahkemesinde, haksız rekabet davaları asliye ticaret mahkemesinde görülür. Tedbir dava açılmadan önce de esas hakkında görevli ve yetkili mahkemeden istenebilir.

Özet

  • Kişilik hakkı için sulh ceza hakimliğinden içerik kaldırma usulü 10.10.2024'ten beri yoktur (AYM E.2020/76, K.2023/172; RG 10.01.2024).
  • 10. ve 11. Yargı Paketlerindeki benzer düzenlemeler tekliften çıkarıldı; 12. Yargı Paketi 5651'e dokunmadı (7550, 7571, 7589 sayılı Kanunlar).
  • Özel hayatın gizliliği için başvuru mercii artık Siber Güvenlik Başkanlığı'dır; talep 24 saat içinde sulh ceza hakiminin onayına sunulur (5651 m.9/A; 7590 sayılı Kanun).
  • Bugün öne çıkan yollar kişilik hakkı ve haksız rekabet davaları ile ihtiyati tedbirdir (TMK m.24-25; TTK m.56, m.61; HMK m.389).
  • Tedbirin uygulanması bir hafta, dava öncesi tedbirde esas dava iki hafta içinde istenmelidir (HMK m.393/1, m.397/1).
  • Gerçek tüketici eleştirisi ifade özgürlüğü kapsamındadır; gerçeğe aykırı, hakaret içeren veya sahte içerik korunmaz (Anayasa m.26).

m.9'un kalkmasıyla doğru yolu seçmek, delili zamanında toplamak ve süreleri kaçırmamak her zamankinden önemli hale geldiği için her içerik ayrı ayrı değerlendirilmelidir. Dural Hukuk, şikayet sitelerindeki içeriklere karşı ihtarname, kişilik hakkı ve haksız rekabet davaları ile ihtiyati tedbir süreçleri konularında destek verebilir. Bilgi almak için 0535 260 74 54 numaralı telefonu arayabilir veya iletişim sayfası üzerinden Dural Hukuk'a ulaşabilirsiniz.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; somut durumunuz için bir avukata danışmanız önerilir.

Hazırlayan: Dural Hukuk