Yabancı ile evlilik ve vatandaşlık hukuku, Türkiye Cumhuriyeti kanunlarında katı kurallara bağlanmış hukuki işlemler bütününü barındırır. Yabancı eş, bir Türk vatandaşıyla hayatını birleştirdiğinde kendiliğinden Türk vatandaşı sayılamaz. Devlet idaresi, bu kazanımı idari karara bağlar. Başvuruların eksiksiz biçimde yetkili makamlara iletilmesi mecburidir. Bütün prosedürler, 5901 Sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu çerçevesinde yürütülür. Kanunun aradığı şartları bütünüyle taşıyan kişiler, evraklarını tanzim ederek vatandaşlık başvuru makamları üzerinden işlemlerini başlatırlar. Hatalı atılacak her adım, dosyanın reddedilmesine sebebiyet verir. Kusursuz dosya hazırlığı zaman kazandırır. Daha detaylı bilgi almak için uzman bir hukuk bürosuna danışabilirsiniz.
Türk Vatandaşlığı Kanunu Madde 16 Şartları
Evlilik vasıtasıyla vatandaşlığa geçişin hukuki dayanağı, 5901 Sayılı Kanun bünyesindeki 16. maddedir. Sözü geçen kanun maddesi, müracaat edecek kişilerin taşıması mecbur kılınan üç ana kriteri sıralar. Birinci kriter, evliliğin kesintisiz şekilde en az üç yıl sürmesi kuralıdır. Üç yıllık süre dolmadan Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü birimlerine müracaat edilemez. Zamanından evvel yapılan müracaatlar doğrudan reddedilir. Vatandaşlık başvurusu öncesi bu sürenin dolması kesin kural niteliği taşır.
Aile birliği içinde yaşama kriteri
İkinci mühim kural, çiftin aile birliği içinde hayatını sürdürmesidir. İdari birimler, çiftin aynı evde yaşayıp yaşamadığını tespit etmek gayesiyle inceleme başlatır. Emniyet teşkilatı mensupları, kayıtlı ikametgâh adresine giderek durum tespiti yapar. Komşularla mülakatlar gerçekleştirilir. Yabancı eşin ve Türk vatandaşı eşin birlikte ortak hayat kurduğu ispatlanmalıdır. Ayrı yaşama durumları tespit edildiğinde başvuru dosyası askıya alınır. Eşlerin iş veya eğitim sebebiyle zorunlu ayrılıkları belgeler yardımıyla belgelenmelidir. Makul gerekçeler sunulmadığı müddetçe idare kurulu menfi karar verir. Yasal zeminde hatasız ilerlemek maksadıyla daha detaylı bilgi almak için uzman bir hukuk bürosuna danışabilirsiniz.
Evlilikle bağdaşmayan faaliyetlerden kaçınma
Üçüncü kural, yabancı eşin evlilik bağına zarar verecek hal ve hareketlerden uzak durmasıdır. Yasadışı kazanç elde etme veya sadakatsizlik gibi haller idari ret sebebidir. Devlet, ahlaki ve hukuki açıdan evliliğin gerçekliğini korumayı hedefler. Eşler arasında şiddetli geçimsizlik tespitleri veya karakol kayıtları dosyanın seyrini derinden etkiler. İdari komisyonlar, bu tür durumlarda müracaatı iptal eder. Sağlam temellere dayanmayan evlilikler kurumlardan onay alamaz.
Milli Güvenlik Ve Sabıka Kaydı İncelemesi
Yabancı şahsın geçmişi, devlet kurumlarınca titizlikle taranır. Müracaat eden bireyin, devletin güvenliğine veya toplumsal huzura tehdit barındırmaması beklenir. Emniyet Genel Müdürlüğü ve Milli İstihbarat Teşkilatı kapsamlı arşiv taraması yürütür. Şahsın memleketindeki adli sicil kaydı dikkate alınır. Yüz kızartıcı suç mahkumiyeti veya kaçakçılık faaliyetleri kesin ret nedenidir. İnterpol tarafından aranan şahısların başvurusu anında iptal edilir. Kamu düzeni engeli, idarenin takdir yetkisi sınırlarında en geniş alana hitap eder. Kurumlar, küçük pürüzleri dahi dosyanın reddi yönünde karara bağlar. Hassas incelemeler karşısında doğru adımlar atmak lüzumludur. Hukuki riskleri bertaraf etmek adına daha detaylı bilgi almak için uzman bir hukuk bürosuna danışabilirsiniz.
Başvuru Aşaması Ve Hazırlanacak Belgeler
Dosya hazırlığı aşaması büyük titizlik mecburiyeti doğurur. İl Nüfus ve Vatandaşlık Müdürlükleri, standartlara uymayan belgeleri kabul etmez. Müracaat formunun eksiksiz doldurulması ilk adımdır. Nüfus kayıt nüshası, pasaportun noter onaylı Türkçe tercümesi ve doğum belgesi dosyaya eklenir. Evrak hazırlama aşamaları, yurt dışından alınan belgelerin apostil onayından geçirilmesini zorunlu kılar. Apostil mühürü bulunmayan evraklar, Türkiye sınırlarında geçerlilik taşımaz. Biyometrik fotoğraflar, ortak ikameti ispatlayan faturalar veya kira kontratı yetkili memura teslim edilir. Harç makbuzlarının asılları dosyaya iliştirilir. Yabancı ülkeden alınan adli sicil kaydının çok yakın tarihli onayı aranır. Geçmiş tarihli evraklar yüzünden dosyanın iade edilmesi sıklıkla karşılaşılan durumdur. Dosya tanzimi hususunda daha detaylı bilgi almak için uzman bir hukuk bürosuna danışabilirsiniz.
Mülakat aşamasında neler sorulur
Evrak tesliminin ardından eşler mülakat komisyonuna davet edilir. Komisyon, eşlerin birbirini ne kadar tanıdığını ölçer. Eşlerin aile fertlerinin isimleri, evlilik tarihleri, tanışma hikayeleri sıklıkla sorulur. Evin düzeni, eşyaların yeri veya günlük alışkanlıklar çapraz sorularla teyit edilir. Amaç, muvazaalı evlilik ihtimalini ortadan kaldırmaktır. Tarafların çelişkili cevaplar vermesi şüpheleri artırır. Türk vatandaşı eşin ve yabancı eşin asgari düzeyde ortak dil konuşabilmesi aranır. İletişim kuramayan çiftlerin müracaatı samimi bulunmaz.
Boşanma Veya Ölüm Halinde İdari Kararlar
Müracaat sonrasında, karar çıkmadan evvel Türk vatandaşı eşin vefat etmesi istisnai hukuki durum yaratır. Vefat durumunda aile birliği kuralı aranmaz. Yabancı kişi, diğer şartları taşıyorsa Türk vatandaşı kabul edilir. Kanun yapıcı, ölüm gibi irade dışı durumlarda mağduriyetin önüne geçmeyi hedefler. Boşanma davası açılması ise tamamen zıt hukuki sonuçlar doğurur. Müracaat incelemedeyken taraflar boşanırsa, üç yıllık evlilik kuralı ihlal edilir. Karar bekleyen dosya doğrudan işlemden kaldırılır.
Vatandaşlık kazanıldıktan sonra boşanma
Vatandaşlık hakkı tescil edildikten sonra boşanma gerçekleşirse, kazanılmış hak geri alınmaz. Türk hukuk sistemi, kazanılmış hakları sıkı koruma çemberine alır. Sadece sahte evlilik tespitleri yapıldığında istisna uygulanır. Tarafların sırf müracaat maksadıyla hayatını birleştirdiği kanıtlanırsa, idare nüfus kaydının iptali talebiyle mahkemeye başvurur. Yetkili Asliye Hukuk Mahkemesi iptal davayı görür. Dava aleyhe sonuçlanırsa, yabancı eşin vatandaşlık kaydı silinir. Devamında sınır dışı işlemleri başlar. Dava dosyalarında ispat yükü ve delillerin toplanması hayati mühimlik taşır. Kesinleşmiş kararlara itiraz yolları açıktır. İdari davalar hakkında daha detaylı bilgi almak için uzman bir hukuk bürosuna danışabilirsiniz.
Başvurunun Reddi Ve İptal Davası Açılması
Vatandaşlık komisyonu müracaatı reddettiğinde, yabancı şahsın idari yargıda iptal davası açma hakkı doğar. İdare mahkemeleri, kararın hukuka uygunluğunu denetler. Ret tebliğinden itibaren altmış günlük yasal başvuru süresi işlemeye başlar. Bu süre hak düşürücüdür. Altmış gün geçirildiğinde yargı yolu tamamen kapanır. Mahkeme, idarenin ret gerekçelerini ve dosyaya konulan delilleri inceler. İdarenin dayanaksız biçimde müracaatı reddettiği anlaşılırsa mahkemece iptal kararı verilir. İptal davasının kazanılması, idareyi yeni inceleme yapmaya mecbur bırakır. Dosyanın mahkeme kanalıyla onanması güçlü ispatlar eşliğinde mümkündür. İdari yargılama süreçleri adına daha detaylı bilgi almak için uzman bir hukuk bürosuna danışabilirsiniz.
Müşterek çocukların vatandaşlık durumu
Türk vatandaşı eşten doğan çocuklar, evlilik birliği sürdüğü müddetçe doğum anından itibaren Türk vatandaşı sayılır. Soybağı esası işlerlik kazanır. Çocuğun doğum yeri Türkiye veya yurt dışı fark etmeksizin hak kaybı yaşanmaz. Yabancı eşin kendi ülkesindeki önceki evliliklerinden doğan çocukları doğrudan hak kazanamaz. Bahsi geçen çocukların kaydı ayrı müracaatlara tabidir. Reşit olmayan üvey çocukların kimlik alabilmesi adına ek belgeler istenir. Eski eşin muvafakatnamesi şartlar arasındadır. Çocukların haklarını korumak üzere hukuki destek almak işlemleri hızlandırır. Aile birleşimi hakkı ve çocukların durumuna dair daha detaylı bilgi almak için uzman bir hukuk bürosuna danışabilirsiniz.