Tahdit Kodları Nedir? V-87, G-87, Ç-114, Ç-141 ve Kod Kaldırma

Türkiye'ye girişte hudut kapısında geri çevrilen, vize başvurusu reddedilen veya ikamet izni işlemi durdurulan yabancıların karşılaştığı sorunun kaynağı çoğu zaman bir tahdit kodudur. Tahdit kodları, Göç İdaresi Başkanlığı ve güvenlik birimlerinin yabancıların kayıtlarına işlediği; Türkiye'ye girişin yasaklandığını, önceden izne bağlandığını ya da kişi hakkında belirli bir kısıtlama bulunduğunu gösteren kısa kodlardır. V-87, G-87, Ç-114 ve Ç-141 bunların en sık karşılaşılanları arasındadır.

Kodların listesi ve anlamları resmî olarak yayımlanmamıştır; anlamları uygulamadan ve yargı kararlarından bilinmektedir. Kodların hukuki dayanağı ise başta 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu'nun (YUKK) 9. maddesindeki giriş yasağı düzenlemesidir. Haksız olduğu düşünülen bir kodun kaldırılması için idareye başvurulabilir ve idare mahkemesinde iptal davası açılabilir. Aşağıda kodların uygulamadaki anlamları, giriş yasağı süreleri ve kod kaldırma süreci anlatılmaktadır.

Tahdit Kodu Nedir, Hangi Dayanakla Konur?

Tahdit, sözlükte kısıtlama anlamına gelir. Yabancılar hukukunda tahdit kodu, kişinin Türkiye'ye girişini, vize veya ikamet işlemlerini etkileyen bir kısıtlamanın sistemdeki karşılığıdır. YUKK'un 9. maddesi bu kısıtlamaların temel dayanağını oluşturur:

• Kamu düzeni, kamu güvenliği veya kamu sağlığı açısından girişinde sakınca görülen yabancıların Türkiye'ye girişi yasaklanabilir.
• Türkiye'den sınır dışı edilen yabancılar için giriş yasağı konulur.
• Kamu düzeni, kamu güvenliği veya kamu sağlığı gerekçesiyle bazı yabancıların girişi önceden izne bağlanabilir; valilikler de idari para cezası ve kamu alacakları nedeniyle girişi izne bağlayabilir.

Kanun metninde bu yetkiler "Genel Müdürlük" ifadesiyle düzenlenmiştir; kurumun bugünkü adı Göç İdaresi Başkanlığıdır. Ayrıca YUKK'un 15. maddesine göre hakkında giriş yasağı bulunan yabancıya kural olarak vize verilmez. Bu nedenle bir tahdit kodu, yalnızca sınırda değil vize başvurularında da sonuç doğurur.

Giriş Yasağı Ne Kadar Sürer?

YUKK'un 9. maddesine göre Türkiye'ye giriş yasağının süresi beş yılı geçemez. Ancak kamu düzeni veya kamu güvenliği açısından ciddi bir tehdit bulunması hâlinde bu süre, idare tarafından en fazla on yıl daha uzatılabilir.

Kanun bazı hâllerde giriş yasağı konulmayabileceğini de öngörür. Vize veya ikamet izni süresini aşan bir yabancı, ihlal yetkililerce tespit edilmeden önce ülkeden çıkmak için valiliğe başvurur, kendisine verilen idari para cezasını öder ve Bakanlıkça belirlenen ihlal sürelerini aşmamışsa hakkında giriş yasağı kararı alınmayabilir. Ülkeyi terke davet edilen yabancının kendisine verilen süre içinde çıkması hâlinde de giriş yasağı konulmayabilir. Ayrıca idare, giriş yasağını kaldırabilir veya yasak devam ederken yabancının belirli bir süre için Türkiye'ye girişine izin verebilir.

Sık Karşılaşılan Tahdit Kodları ve Anlamları

Aşağıdaki tablo, uygulamada sık karşılaşılan kodların genel kabul gören anlamlarını özetlemektedir. Kodlar resmî bir listede yayımlanmadığından anlamlar ve süreler kaynaklara göre farklılık gösterebilir; somut kaydın ne anlama geldiği her dosyada idareden öğrenilmelidir.

V-87 ve G-87 Kodları

V-87 kodu, uygulamada geçici koruma kapsamındaki yabancıların, çoğunlukla gönüllü geri dönüş formu imzalayarak ülkelerine dönmeleri hâlinde kullanılır. Bu kod, geçici koruma statüsünün sona erdiğini ve Türkiye'ye yeniden girişin kısıtlandığını gösterir. Formun baskı altında, anlamadığı bir dilde veya tercüman olmadan imzalatıldığı iddia ediliyorsa, irade sakatlığına dayanılarak işlemin iptali için yargı yoluna başvurulabilir.

G-87 kodu, kişinin genel güvenlik açısından tehlike oluşturduğu değerlendirmesine dayanır ve genellikle istihbari bilgi veya güvenlik birimlerinin raporlarıyla konulur. Bu nedenle kodun gerekçesi çoğu zaman ilgiliye açıkça bildirilmez. İptal davasında mahkeme, idareden işlemin dayanağı olan bilgi ve belgeleri isteyebilir; somut ve denetlenebilir bilgiye dayanmayan genel nitelikteki değerlendirmeler yargısal denetimde sorgulanabilir.

Ç-114 ve Ç-141 Kodları

Ç-114 kodu, hakkında ceza soruşturması veya kovuşturması gibi adli bir işlem bulunan yabancılar için kullanılır. Uygulamada bu kodun, kişi hakkında kovuşturmaya yer olmadığına veya beraat kararı verilmesinden sonra da sistemde kalabildiği görülmektedir. Bu durumda kesinleşmiş karar belgelendirilerek kodun kaldırılması için idareye başvurulmalı, sonuç alınamazsa yargı yoluna gidilmelidir.

Ç-141 kodu ise kişinin Türkiye'ye girişinin idarenin iznine bağlı tutulduğunu gösterir. Bu kodu taşıyan yabancı, kural olarak önceden izin almadan Türkiye'ye giriş yapamaz. Kodun hangi gerekçeyle konulduğu ve iznin hangi koşullarda verilebileceği, ilgili idareden öğrenilmesi gereken konulardır.

Tahdit Kodu Nasıl Öğrenilir?

Giriş yasağı kararlarının ilgiliye bildirilmesi gerekir; bildirimde karara karşı nasıl başvuru yapılabileceğinin de belirtilmesi kanunun aradığı bir husustur. Ancak uygulamada birçok yabancı, kodun varlığını hudut kapısında geri çevrildiğinde veya vize başvurusu reddedildiğinde öğrenmektedir. Kodun varlığı ve gerekçesi; il göç idaresi müdürlüğüne veya Göç İdaresi Başkanlığına yapılacak yazılı başvuruyla, ayrıca bilgi ve belge talebiyle öğrenilebilir. Yurt dışındaki yabancılar bu işlemleri, usulüne uygun düzenlenmiş bir vekâletname vererek Türkiye'deki bir avukat aracılığıyla yürütebilir.

Kod Kaldırma: İdari Başvuru ve İptal Davası

Tahdit kodunun kaldırılması için izlenebilecek yollar şunlardır:

1. İdareye başvuru: Kodu koyan idareye, gerekçeleri ve belgeleriyle birlikte kodun kaldırılması talebiyle başvurulur. Yasak süresinin dolması, ceza dosyasının olumlu sonuçlanması veya idari para cezasının ödenmesi gibi değişiklikler belgelendirilmelidir.
2. İptal davası: Başvuru reddedilirse veya kanuni süre içinde cevap verilmezse, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 7. maddesi uyarınca 60 günlük dava açma süresi içinde idare mahkemesinde iptal davası açılabilir.
3. Yürütmenin durdurulması: İşlemin açıkça hukuka aykırı olduğu ve uygulanması hâlinde telafisi güç veya imkânsız zarar doğacağı durumlarda, İYUK'un 27. maddesi uyarınca yürütmenin durdurulması talep edilebilir.

Yetkili mahkeme, İYUK'un 32. maddesindeki genel kurala göre kural olarak işlemi yapan idarenin bulunduğu yer idare mahkemesidir; Göç İdaresi Başkanlığının işlemlerinde bu genellikle Ankara idare mahkemeleridir, il göç idaresi müdürlüklerinin işlemlerinde ise ilgili ildeki mahkeme yetkili olabilir. Tahdit kodu bir sınır dışı etme kararına bağlıysa süre çok daha kısadır; bu konudaki ayrıntılar için deport kararına itiraz ve sınır dışı etme davasını anlatan yazıya göz atabilirsiniz.

Başvuru ve Dava İçin Hangi Belgeler Hazırlanmalı?

Kod kaldırma sürecinde başarı şansı, büyük ölçüde sunulan belgelere bağlıdır. Dosyanın niteliğine göre şu belgelerin hazırlanması yararlı olur:

• Pasaport ve varsa önceki vize, ikamet izni veya çalışma izni belgeleri,
• Hudut kapısında veya göç idaresinde verilen tebligat, geri çevirme ya da ret yazıları,
• Ödenmiş idari para cezalarına ilişkin makbuzlar,
• Ceza dosyası varsa kesinleşmiş beraat, kovuşturmaya yer olmadığı veya düşme kararları,
• Türkiye'de eş, çocuk, iş veya mülk gibi bağları gösteren belgeler,
• Yurt dışında bulunan kişiler için usulüne uygun düzenlenmiş vekâletname.

Özellikle Türkiye'de ailesi veya yerleşik bir işi bulunan yabancılar bakımından, aile hayatına saygı hakkı ve ölçülülük ilkesi idare mahkemesinin değerlendirmesinde önemli rol oynayabilir.

Sık Sorulan Sorular

Tahdit kodu kaç yıl sürer?

YUKK'un 9. maddesine göre giriş yasağı kural olarak en fazla beş yıldır; kamu düzeni veya güvenliği açısından ciddi tehdit varsa en fazla on yıl daha uzatılabilir. Kodların fiilî süreleri koda ve somut duruma göre değişir.

G-87 kodu kaldırılabilir mi?

Evet, idari başvuru ve iptal davası yoluyla kaldırılması istenebilir. Kodun istihbari bilgiye dayanması nedeniyle süreç zorlu olabilir; mahkeme, idareden kararın dayanağı olan bilgi ve belgeleri isteyerek denetim yapar.

V-87 kodu olan kişi Türkiye'ye tekrar girebilir mi?

V-87 kodu Türkiye'ye yeniden girişi kısıtlar. Gönüllü geri dönüş formunun irade dışı imzalatıldığı iddia ediliyorsa iptal davası açılabilir; ayrıca idareden izin talep edilmesi seçeneği değerlendirilebilir.

Ç-114 kodu beraat kararından sonra kalkar mı?

Kendiliğinden kalkmayabilir. Kesinleşmiş beraat veya kovuşturmaya yer olmadığı kararıyla birlikte idareye başvurulmalı, sonuç alınamazsa iptal davası açılmalıdır.

Tahdit kodu kaldırma davası nerede açılır?

Kural olarak işlemi yapan idarenin bulunduğu yerdeki idare mahkemesinde açılır. Dava açma süresi, işlemin tebliğinden veya öğrenilmesinden itibaren 60 gündür.

Özet

• Tahdit kodları, yabancıların Türkiye'ye girişini veya işlemlerini kısıtlayan sistem kayıtlarıdır; listeleri resmî olarak yayımlanmamıştır.
• Temel dayanak YUKK'un 9. maddesidir; giriş yasağı en fazla beş yıl olup ciddi tehdit varsa on yıl daha uzatılabilir.
• V-87 gönüllü geri dönüşü, G-87 genel güvenlik değerlendirmesini, Ç-114 adli işlemi, Ç-141 girişin izne bağlanmasını ifade eder.
• Kodun kaldırılması için önce idareye başvurulabilir; sonuç alınamazsa 60 gün içinde iptal davası açılabilir.
• Sınır dışı etme kararlarına karşı dava süresi yalnızca yedi gündür.

Tahdit kodu nedeniyle Türkiye'ye giremeyen veya ikamet işlemleri durdurulan yabancılar için kodun gerekçesinin öğrenilmesi ve sürelerin kaçırılmaması belirleyicidir. Dural Hukuk, yabancılar hukuku alanında giriş yasakları, tahdit kodu kaldırma başvuruları ve idari davalarda danışmanlık ve dava takibi desteği vermektedir. Büroya 0535 260 74 54 numaralı telefondan veya iletişim sayfası üzerinden ulaşabilirsiniz.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; somut durumunuz için bir avukata danışmanız önerilir.

Hazırlayan: Dural Hukuk