İdari yargı tek hâkim sınırı 2026 yılı için ne kadar sorusunun kısa cevabı şudur: Düzenleyici işlemlere karşı açılanlar hariç, konusu 486.000 TL'yi aşmayan iptal ve tam yargı davalarına idare mahkemesinde tek hâkim bakar. 31 Temmuz 2026'da yürürlüğe giren 7589 sayılı Kanun bu tutarı 2576 sayılı Kanun'un 7. maddesine doğrudan yazdı ve tutardan bağımsız olarak tek hâkimle görülecek dava türlerini genişletti.
Önemli bir ayrıntı var: Kanun metninde "yirmibeş bin" lira olarak duran sınır her yıl yeniden değerleme oranında artırıldığı için 2026 başında zaten 486.000 TL'ye ulaşmıştı. Bu nedenle 2026 için uygulanan parasal sınır fiilen yükselmedi; asıl değişiklik, tek hâkime giden davaların kapsamında ve bölge idare mahkemesi (BİM) ile Danıştay'a başvuru kurallarında oldu. Bu yazıda 2026 parasal sınırları, tek hâkime giden yeni dava türleri, istinafta geri gönderme ve temyiz kurallarındaki değişiklikler ile bu kuralların hangi davalara uygulanacağı anlatılmaktadır.
Tek Hâkim ve Kurul Ayrımı Neden Önemli?
İdare ve vergi mahkemelerinde davalar kural olarak bir başkan ve iki üyeden oluşan kurul tarafından karara bağlanır. Kanunda sayılan davalarda ise mahkeme hâkimlerinden biri tek başına karar verir. Bu ayrım yalnızca kararı kimin verdiğini değil, kanun yollarını da etkiler: 12. Yargı Paketi'yle birlikte tek hâkimle görülen davalarda, BİM'in ilk derece kararını kaldırarak verdiği yeni karara karşı Danıştay'a temyiz yolu kapatıldı.
İptal davasının ne olduğunu ve hangi mahkemede açılacağını İptal Davası Nedir ve Nerede Açılır? yazımızda anlattık.
2026 Tek Hâkim Sınırı ve Diğer Parasal Sınırlar
2576 sayılı Bölge İdare Mahkemeleri, İdare Mahkemeleri ve Vergi Mahkemelerinin Kuruluşu ve Görevleri Hakkında Kanun'daki parasal sınırlar her yıl, Vergi Usul Kanunu'na göre ilan edilen yeniden değerleme oranında artırılır. 2025 yılında 388.000 TL olan tek hâkim sınırı, 2026 için ilan edilen yüzde 25,49'luk oranla 486.000 TL'ye yükselmişti. 7589 sayılı Kanun bu tutarı idare mahkemesindeki iptal ve tam yargı davaları ile vergi mahkemesindeki davalar için kanun metnine yazdı.
| Parasal sınır | 2026 tutarı | Sonucu |
|---|---|---|
| Tek hâkim sınırı (2576 s.K. m.7) | 486.000 TL | Konusu bu tutarı aşmayan davalara tek hâkim bakar |
| İstinaf kesinlik sınırı (İYUK m.45) | 55.000 TL | Konusu bu tutarı geçmeyen davalarda ilk derece kararı kesindir |
| Temyiz sınırı (İYUK m.46) | 1.661.000 TL | Konusu bu tutarı aşan davalarda BİM kararı temyiz edilebilir |
İstinaf ve temyiz bakımından davanın açıldığı tarihteki parasal sınır esas alınır. Sınırlar her yıl güncellendiği için 2027 ve sonrasında dava açacaksanız güncel tutarı ayrıca kontrol etmeniz gerekir.
Tek Hâkime Giden Yeni Dava Türleri
7589 sayılı Kanun'un 4. maddesiyle değiştirilen 2576 sayılı Kanun'un 7. maddesine göre, düzenleyici işlemlere karşı açılanlar hariç aşağıdaki davalar da tutarına bakılmaksızın idare mahkemesi hâkimlerinden biri tarafından çözümlenir:
| Dava türü | Kapsam dışında kalanlar |
|---|---|
| Öğrencilere verilen disiplin cezaları ile sınıf geçme, not tespiti, yurt, kredi ve burs işlemleri (ilköğretim, ortaöğretim, yükseköğretim) | Uzaklaştırma ve ilişik kesme sonucunu doğuran disiplin cezaları |
| Kamu görevlilerine ilişkin geçici görevlendirme, yolluk, lojman ve izin işlemleri | - |
| Kamu görevlilerine verilen uyarma cezası | Diğer disiplin cezaları (kınama vb.) |
| Kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının üyelerine verdiği disiplin cezaları | Mesleki faaliyeti geçici veya sürekli olarak engelleyen cezalar |
| 2022 sayılı Kanun kapsamındaki 65 yaş aylığı uyuşmazlıkları | - |
Bu davalar daha önce kural olarak kurul tarafından görülüyordu. Kanunun geçici 1. maddesine göre 2576 sayılı Kanun'un 7. maddesindeki değişiklikler, 31 Temmuz 2026'dan sonra açılan davalara uygulanır; bu tarihten önce açılmış davalar kurulda görülmeye devam eder.
İstinafta Geri Gönderme Daraldı
7589 sayılı Kanun, İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun (İYUK) 45. maddesinin üçüncü ve beşinci fıkralarını değiştirdi. Yeni düzenlemeye göre BİM, ilk derece kararını hukuka uygun bulursa, sonucu doğru ancak gerekçeyi hatalı veya eksik bulursa gerekçeyi değiştirerek ya da maddi yanlışlığı düzelterek istinaf başvurusunu reddeder.
BİM'in kararı kaldırıp dosyayı ilk derece mahkemesine geri göndermesi ise yalnızca şu hâllerle sınırlandı:
- Usule ilişkin kararlar: İlk inceleme üzerine verilen kararlar ve usule ilişkin diğer nihai kararlara karşı istinaf başvurusunun haklı bulunması.
- Mahkeme veya hâkim sorunu: Davaya görevsiz veya yetkisiz mahkeme ya da reddedilmiş veya yasaklı hâkim tarafından bakılmış olması.
- Dilekçe ve hasım sorunları: Dilekçenin reddi gerekirken karar verilmesi, dosyanın eksik veya yanlış hasımla tamamlanması.
- Eksik hüküm: Talep hakkında karar verilmemesi veya eksik hükümle karar verilmesi.
- Keşif, bilirkişi veya duruşma eksikliği: Gerektiği hâlde keşif, bilirkişi incelemesi veya duruşma yapılmadan karar verilmesi. BİM bu eksikliği kendisi gidererek de karar verebilir.
Bu hâller dışında BİM dosyayı geri gönderemez, işin esası hakkında kendisi karar verir. Amaç, dosyaların mahkemeler arasında gidip gelmesinin önüne geçerek yargılamayı kısaltmaktır.
Danıştay'a Temyizde Yeni Sınırlar
Önceki düzenlemede BİM'in ilk derece kararını kaldırarak yeniden verdiği kararlar, parasal sınıra bakılmaksızın Danıştay'da temyiz edilebiliyordu. 7589 sayılı Kanun İYUK m.46'yı değiştirerek bu imkânı yeni bir fıkrada yeniden düzenledi. Buna göre temyiz kapsamı dışındaki davalarda BİM'in kaldırma üzerine yeniden verdiği kararlar tebliğden itibaren 30 gün içinde temyiz edilebilir; ancak şu davalarda temyiz yolu kapalıdır:
- Tek hâkimle görülen davalar: İdare ve vergi mahkemelerinde tek hâkimle görülen bütün davalar.
- Belirli kanunlardan doğan davalar: 4081 sayılı Çiftçi Mallarının Korunması Hakkında Kanun, 3091 sayılı Taşınmaz Mal Zilyedliğine Yapılan Tecavüzlerin Önlenmesi Hakkında Kanun ve 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu uygulamasından doğan davalar.
- Küçük fark: Temyiz sınırının altında kalan davalarda BİM kararı ile ilk derece kararı arasındaki farkın istinaf sınırını (2026 için 55.000 TL) geçmediği kararlar.
- Yalnızca masraf ve vekâlet ücreti: Sadece yargılama gideri ve vekâlet ücretine ilişkin kararlar.
Geçici 1. maddeye göre m.46'daki değişiklik, 31 Temmuz 2026'dan sonra BİM'lerce verilen kararlara uygulanır; bu tarihten önce verilmiş kararlar için önceki hükümler geçerlidir.
Değişiklikler Hangi Davalara Uygulanır?
| Değişiklik | Uygulama alanı |
|---|---|
| Tek hâkim kapsamı (2576 s.K. m.7) | 31 Temmuz 2026'dan sonra açılan davalar |
| BİM'in ret ve geri gönderme kararları (İYUK m.45) | Yayım tarihi olan 31 Temmuz 2026'da yürürlüğe girdi; ayrı bir geçiş hükmü yok |
| Kaldırma sonrası temyiz (İYUK m.46) | 31 Temmuz 2026'dan sonra BİM'lerce verilen kararlar |
Dava açmayı düşünüyorsanız şu noktalara dikkat etmeniz önerilir:
- Süreyi kaçırmayın: İdare mahkemelerinde dava açma süresi kural olarak işlemin tebliğinden itibaren 60 gündür. Süre hesabını İdari İşlemin İptali Davası: 60 Günlük Dava Açma Süresi yazımızda bulabilirsiniz.
- Dava değerini doğru gösterin: Tek hâkim, istinaf ve temyiz sınırları dava konusu tutara göre belirlendiğinden değerin doğru yazılması kanun yolu planlamasını etkiler.
- Kanun yolunu baştan planlayın: Tek hâkimle görülecek bir davada istinaf aşamasının fiilen son aşama olabileceğini hesaba katın; delillerinizi ilk derece aşamasında eksiksiz sunun.
- Yürütmenin durdurulmasını değerlendirin: İşlemin uygulanması telafisi güç zarar doğuracaksa dava dilekçesinde yürütmenin durdurulmasını talep edin.
Sık Sorulan Sorular
İdari yargı tek hakim sınırı 2026'da ne kadar?
2026 yılı için 486.000 TL'dir. Düzenleyici işlemlere karşı açılanlar hariç, konusu bu tutarı aşmayan iptal ve tam yargı davalarına idare mahkemesinde tek hâkim bakar; aynı tutar vergi mahkemelerinde de uygulanır.
Uyarma cezasına karşı açılan davaya tek hâkim mi bakar?
Evet. 31 Temmuz 2026'dan sonra açılan davalarda kamu görevlilerine verilen uyarma cezasına karşı davalar tek hâkimle görülür. Kınama gibi diğer disiplin cezalarına karşı davalar bu kapsamda değildir.
Tek hâkim kararına karşı istinafa gidilebilir mi?
Evet. Kararın kesin olduğu hâller (örneğin 2026 için konusu 55.000 TL'yi geçmeyen davalar) dışında, tebliğden itibaren 30 gün içinde bölge idare mahkemesine istinaf yoluyla başvurulabilir. Ancak BİM'in kaldırma üzerine verdiği yeni karara karşı Danıştay'a temyiz yolu kapalıdır.
Davam 31 Temmuz 2026'dan önce açıldıysa yeni kurallar uygulanır mı?
Tek hâkim kapsamındaki değişiklik yalnızca bu tarihten sonra açılan davalara uygulanır. Temyize ilişkin değişiklik ise davanın açıldığı tarihe değil, BİM kararının verildiği tarihe bakılarak uygulanır.
BİM ilk derece kararını kaldırıp yeniden karar verirse Danıştay'a gidebilir miyim?
Temyiz kapsamı dışındaki davalarda kural olarak 30 gün içinde temyiz edebilirsiniz. Ancak dava tek hâkimle görülmüşse, belirli kanunlardan doğuyorsa, iki karar arasındaki fark istinaf sınırını geçmiyorsa veya karar yalnızca masraf ve vekâlet ücretine ilişkinse temyiz yolu kapalıdır.
2027'de tek hâkim sınırı değişecek mi?
Parasal sınırlar her yıl yeniden değerleme oranında güncellendiğinden 2027 için yeni bir tutar uygulanması beklenir. Dava açmadan önce o yıl için geçerli tutarı kontrol etmeniz önerilir.
Özet
- İdari yargıda tek hâkim sınırı 2026 için 486.000 TL'dir (2576 s.K. m.7).
- Tutar 7589 sayılı Kanun'la metne yazıldı; 2026 için uygulanan sınır fiilen yükselmedi.
- Öğrenci, kamu görevlisi izin-yolluk-lojman, uyarma cezası, meslek kuruluşu disiplin ve 65 yaş aylığı davaları tek hâkime geçti (2576 s.K. m.7/1).
- BİM'in dosyayı ilk derece mahkemesine geri gönderme hâlleri sınırlandı (İYUK m.45/5).
- Tek hâkimle görülen davalarda BİM'in kaldırma sonrası kararları temyiz edilemez (İYUK m.46/2).
- Tek hâkim değişikliği 31.07.2026'dan sonra açılan davalara, temyiz değişikliği bu tarihten sonra verilen BİM kararlarına uygulanır (7589 s.K. geçici m.1).
Hangi kanun yolunun açık olduğu davanın türüne, tutarına ve açılış tarihine göre değiştiğinden her dosyanın baştan değerlendirilmesi gerekir. Dural Hukuk, iptal ve tam yargı davaları, istinaf ve temyiz başvuruları ile idari işlemlere karşı başvuru yolları konularında destek verebilir. Bilgi almak için 0535 260 74 54 numaralı telefonu arayabilir veya iletişim sayfası üzerinden Dural Hukuk'a ulaşabilirsiniz.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; somut durumunuz için bir avukata danışmanız önerilir.
Hazırlayan: Dural Hukuk