Marka Sınıfları: Markamı Hangi Nice Sınıflarında Tescil Etmeliyim?

Marka Sınıfları: Markamı Hangi Nice Sınıflarında Tescil Etmeliyim?

Marka Sınıfları: Markamı Hangi Nice Sınıflarında Tescil Etmeliyim?

Marka sınıfları sorusunun kısa cevabı şudur: Türkiye'de marka başvurusunda mal ve hizmetler, Nice Anlaşması'na göre düzenlenen ve 34'ü mal, 11'i hizmet olmak üzere toplam 45 sınıftan oluşan uluslararası sınıflandırmaya göre belirtilir. Markanız yalnızca başvuruda seçtiğiniz sınıflarda ve bu sınıflarda yazdığınız mal ve hizmetler için korunur. Bu nedenle bugün sattığınız ürünleri veya sunduğunuz hizmetleri, yakın vadede başlayacağınız faaliyetleri ve markanın kullanılacağı satış kanallarını kapsayan sınıfları seçmeniz gerekir.

Sınıf seçimi hem korumanın genişliğini hem de maliyeti belirler. Gereğinden az sınıf seçmek markanızı koruma dışında bırakabilir; gereğinden fazla sınıf seçmek ise ücretleri artırır, önceki markalarla çakışma riskini büyütür ve kullanmadığınız mal ve hizmetler için ileride iptal tehlikesi doğurur. Bu yazıda Nice sınıflandırmasının mantığı, sık kullanılan marka sınıfları, sektöre göre örnek seçimler, perakende satış hizmetlerinin özel durumu, 2026 yılı resmi ücretleri ve sınıf seçiminde sık yapılan hatalar anlatılmaktadır.

Nice Sınıflandırması Nedir?

Nice sınıflandırması, markaların tescili amacıyla mal ve hizmetleri uluslararası düzeyde ortak bir listeye göre gruplandıran sistemdir ve Dünya Fikri Mülkiyet Örgütü (WIPO) tarafından yayımlanıp düzenli olarak güncellenir. 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun (SMK) 11. maddesinin üçüncü fıkrasına göre başvuruya konu mal ve hizmetler bu sınıflandırmaya göre belirtilir; Türk Patent ve Marka Kurumu (TÜRKPATENT) da başvurudaki sınıflar ve sınıf numaraları üzerinde gerekli düzeltmeleri yapabilir.

  • 1-34. sınıflar: Mallar; örneğin kimyasallar, kozmetik, ilaç, elektronik cihaz, giyim, gıda ve içecekler.
  • 35-45. sınıflar: Hizmetler; örneğin reklamcılık, finans, inşaat, taşımacılık, eğitim, yazılım, yeme-içme ve hukuki hizmetler.

Sınıf numarası tek başına yeterli değildir. Sınai Mülkiyet Kanununun Uygulanmasına Dair Yönetmelik'in (Yönetmelik) 9. maddesine göre mal ve hizmetler sınıflara ayrılmış ve sınıf numaraları belirtilmiş bir liste hâlinde sunulur. Listede genel veya açıklanması gereken ifadeler varsa Kurum iki ay süre verir; açıklama yapılmazsa bu ifadeler listeden çıkarılır. Ayrıca sınıf başlıklarındaki genel terimler, lafzi anlamlarının açıkça kapsadığı mal ve hizmetlerle sınırlı yorumlanır (Yönetmelik m.9/4). Başvurudan önce ürünlerinizin hangi sınıfa girdiğini görmek için TÜRKPATENT'in internet sitesinde bağlantısı verilen WIPO Nice listesi, Türkçe arama imkânı da sunan Madrid Mal ve Hizmet Yöneticisi (MGS) ve TMclass gibi araçlardan yararlanabilirsiniz.

Sık Kullanılan Marka Sınıfları

Marka sınıflarını simgeleyen raflarda renklerine göre ayrılmış kağıt destesi

Başvuruların önemli bir kısmında aşağıdaki sınıflardan biri veya birkaçı yer alır. Tablo özet niteliğindedir; bir ürünün hangi sınıfa girdiği, ürünün işlevine ve yapıldığı malzemeye göre değişebilir.

SınıfKapsamı (özet)
3Kozmetikler, parfümeri, kişisel bakım ve temizlik ürünleri
5İlaçlar, tıbbi ve veterinerlik ürünleri, gıda takviyeleri
9Bilgisayar yazılımları, indirilebilir uygulamalar, elektronik ve bilimsel cihazlar
25Giysiler, ayak giysileri, baş giysileri
29, 30Et, süt ürünleri, işlenmiş sebze ve meyveler (29); kahve, çay, unlu mamuller, şekerlemeler, baharatlar (30)
32, 33Alkolsüz içecekler ve biralar (32); alkollü içecekler (33)
35Reklamcılık, işletme yönetimi, büro hizmetleri, malların perakende ve toptan satışına ilişkin hizmetler
41Eğitim, öğretim, eğlence, spor ve kültürel faaliyetler
42Yazılım tasarımı ve geliştirme, bilimsel ve teknolojik hizmetler
43Yiyecek ve içecek sağlama hizmetleri (restoran, kafe), geçici konaklama
44Tıbbi hizmetler, güzellik ve kişisel bakım hizmetleri

Sektöre Göre Markamı Hangi Sınıflarda Tescil Etmeliyim?

Doğru sınıf seçimi, "ne üretiyorum, ne satıyorum, hangi hizmeti veriyorum" sorularına verilen cevaba göre yapılır. Aşağıdaki örnekler yaygın senaryolar içindir; her işletmenin faaliyeti ayrıca değerlendirilmelidir.

FaaliyetTemel sınıfDeğerlendirilebilecek ek sınıflar
Kafe veya restoran43Paketli ürün satılacaksa 29, 30 veya 32
Kendi markalı giyim üretimi ve çevrimiçi satış2535 (giysilerin perakende satışı), çanta varsa 18
Kozmetik ürün markası335; güzellik salonu hizmeti verilecekse 44
Mobil uygulama veya yazılım girişimi9 ve 42Faaliyete göre 35 veya 41
Eğitim kurumu veya çevrimiçi kurs41İndirilebilir içerik için 9, basılı kitap için 16
İnşaat ve müteahhitlik37Emlak işleri yapılacaksa 36

Seçtiğiniz her sınıfta önceki markalarla çakışma olup olmadığını kontrol etmek, ret ve itiraz riskini azaltır. Bu araştırmanın nasıl yapılacağını marka sorgulama ve benzerlik araştırması yazımızda anlattık.

35. Sınıf ve Perakende Satış Hizmetleri

Marka sınıfları seçiminde perakende satışı simgeleyen, çevrimiçi siparişleri kutulara yerleştiren iki kişi

Uygulamada en çok karıştırılan konu, ürün sınıfı ile satış hizmetinin farkıdır. Bir ürünü kendi markanızla üretiyor veya ürettiriyorsanız markanın o ürünün sınıfında (örneğin giysi için 25. sınıf) tescil edilmesi gerekir. Başkalarına ait ürünleri mağazanızda veya internet sitenizde bir araya getirerek satıyorsanız, mağaza veya site adınız için 35. sınıftaki perakende ve toptan satış hizmetleri gündeme gelir.

  • Satılan mallar belirtilmelidir: Perakende satış hizmeti tek başına yazılmaz; hangi mallara ilişkin olduğu listede gösterilir.
  • 35. sınıf ürünü korumaz: Yalnızca 35. sınıfta tescilli bir mağaza adı, aynı adın başkası tarafından ürün markası olarak kullanılmasına her durumda engel olmayabilir; ürün sınıfında da tescil düşünülmelidir.
  • Ücrete etkisi: TÜRKPATENT'in 2026 tarifesinde, 35. sınıfın 5. grubu altında 34 mal sınıfından seçilen 3. ve sonraki her bir sınıf için ayrı bir ek sınıf ücreti kalemi bulunmaktadır. Perakende hizmetinde kaç mal sınıfına yer verildiği bu nedenle maliyeti etkileyebilir.

Sınıf Sayısı ve 2026 Resmi Ücretleri

Resmi ücret, başvurudaki sınıf sayısına göre artar. TÜRKPATENT'in 2026 yılı marka işlem ücretleri tablosundaki ilgili kalemler şunlardır:

Ücret kalemi2026 tutarı
Tek sınıflı marka başvuru ücreti2.820 TL
Ek sınıf ücreti (2. sınıf)2.820 TL
Ek sınıf ücreti (3. ve sonraki her sınıf)3.150 TL
35/5 grubu altında seçilen 3. ve sonraki her mal sınıfı450 TL
Marka tescil ücreti7.010 TL
Sınıflandırma listesi düzenleme ücreti1.240 TL

Örneğin üç sınıflı bir başvuruda başvuru aşamasında ödenecek resmi ücret 2.820 + 2.820 + 3.150 = 8.790 TL'dir; başvuru tescile hak kazanırsa ayrıca tescil ücreti ödenir. Tutarlara vekil veya avukat ücretleri dahil değildir ve ödeme öncesinde Kurumun güncel tarifesi kontrol edilmelidir.

Ek sınıf ücreti eksik ödenirse Kurum iki ay süre verir; bu sürede tamamlanmazsa başvuru, formdaki yazılış sırası dikkate alınarak yalnızca ücreti ödenen sınıflar bakımından incelenir (Yönetmelik m.9/5). Mal ve hizmet listesi Nice esaslarına uygun düzenlenmemişse Kurum sınıflandırma listesi düzenleme ücretinin iki ay içinde ödenmesini isteyebilir; ödenmezse başvuru işlemden kaldırılır (Yönetmelik m.9/4).

Eksik veya Fazla Sınıf Seçmenin Riskleri

Sınıf seçimindeki hata, başvurudan sonra kolayca düzeltilemez. Başvurudaki mal ve hizmet listesi genişletilemez; SMK m.11/6 yalnızca listede değişiklik içermeyen yazım hatalarının ve açık maddi hataların düzeltilmesine izin verir. Listeyi daraltmak ise başvurunun kısmen geri çekilmesiyle mümkündür (Yönetmelik m.22).

  • Eksik sınıf: Koruma dışında kalan alanda başka biri aynı veya benzer markayı tescil ettirebilir. Sonradan eklemek isterseniz yeni başvuru yapmanız ve yeni başvuru tarihini kabul etmeniz gerekir.
  • Fazla sınıf: Ücretler artar, önceki markalarla çakışma ihtimali yükselir ve ret veya itiraz riski büyür.
  • Kullanılmayan mal ve hizmetler: Tescil tarihinden itibaren beş yıl içinde haklı bir sebep olmadan ciddi biçimde kullanılmayan marka, talep üzerine TÜRKPATENT tarafından iptal edilebilir. İptal, kullanılmayan mal ve hizmetlerle sınırlı olarak kısmen de verilebilir (SMK m.9, m.26).
  • Sınıf ile benzerlik aynı şey değildir: Mal veya hizmetlerin aynı sınıfta yer alması benzer olduklarına, farklı sınıflarda yer alması da benzer olmadıklarına karine oluşturmaz (SMK m.11/4).

Sınıf Seçimi İçin Adım Adım Kontrol Listesi

  1. Bugünkü faaliyetinizi yazın: Ürettiğiniz veya sattığınız ürünleri ve sunduğunuz hizmetleri tek tek listeleyin.
  2. Yakın vadeli planları ekleyin: Önümüzdeki birkaç yıl içinde gerçekten başlamayı planladığınız ürün ve hizmetleri belirleyin.
  3. Sınıfları eşleştirin: Her kalemi Nice listesinde arayarak sınıf numarasını bulun.
  4. Benzerlik araştırması yapın: Seçtiğiniz sınıflarda önceki başvuru ve tescilleri kontrol edin.
  5. Listeyi somut yazın: Belirsiz genel ifadeler yerine korunmasını istediğiniz mal ve hizmetleri açıkça belirtin.
  6. Bütçeye göre önceliklendirin: Temel sınıfları ilk başvuruda, ikincil sınıfları gerekirse ayrı başvuruyla koruma altına alın.

Başvuru formunun hazırlanmasından tescil belgesine kadar olan süreci marka tescili nasıl yapılır yazımızda bulabilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular

Marka sınıfları kaç tanedir?

Nice sınıflandırmasında toplam 45 sınıf vardır. 1-34. sınıflar malları, 35-45. sınıflar hizmetleri kapsar.

Bir markayı kaç sınıfta tescil ettirebilirim?

Kanunda bir başvuruda seçilebilecek sınıf sayısı için üst sınır öngörülmemiştir. Ancak her ek sınıf ayrı ücrete tabidir ve kullanılmayan mal ve hizmetler beş yıl sonra iptal talebine konu olabilir.

Başvurudan sonra yeni sınıf ekleyebilir miyim?

Hayır. Başvurudaki mal ve hizmet listesi genişletilemez; yeni bir sınıf için ayrı bir başvuru yapmanız gerekir. Mevcut listeyi ise kısmen geri çekerek daraltabilirsiniz.

Benim sınıfımda olmayan aynı isimli marka başvurumu engeller mi?

Sınıfın farklı olması tek başına sonucu belirlemez; mal ve hizmetlerin benzer olup olmadığına bakılır (SMK m.11/4). Ayrıca tanınmış markalar, farklı mal ve hizmetler bakımından da itiraz yoluyla korunabilir (SMK m.6/5).

İnternetten başkalarının ürünlerini satıyorum, hangi sınıfı seçmeliyim?

Site veya mağaza adınız için genellikle 35. sınıftaki perakende satış hizmetleri, satılan mallar belirtilerek seçilir. Kendi markanızla ürün de satıyorsanız ilgili ürün sınıflarını ayrıca değerlendirin.

Marka sınıfları seçimi tescil ücretini nasıl etkiler?

2026 tarifesine göre ilk iki sınıfın her biri 2.820 TL, üçüncü ve sonraki her sınıf 3.150 TL'dir. Tescil ücreti ve vekil ücretleri bu tutarlara dahil değildir.

Özet

  • Mal ve hizmetler Nice sınıflandırmasına göre 45 sınıfta (34 mal, 11 hizmet) belirtilir (SMK m.11/3).
  • Koruma, yalnızca başvuruda seçilen sınıflar ve yazılan mal ve hizmetlerle sınırlıdır; genel terimler lafzi anlamlarıyla yorumlanır (Yönetmelik m.9/4).
  • Kendi markalı ürün için ürün sınıfı, başkalarının ürünlerinin satışı için 35. sınıftaki perakende hizmetleri değerlendirilir.
  • 2026'da tek sınıflı başvuru 2.820 TL, 2. sınıf 2.820 TL, 3. ve sonraki her sınıf 3.150 TL'dir.
  • Başvurudan sonra liste genişletilemez, yalnızca daraltılabilir (SMK m.11/6; Yönetmelik m.22).
  • Beş yıl kullanılmayan mal ve hizmetler bakımından marka kısmen iptal edilebilir (SMK m.9, m.26).

Sınıf seçimi işletmenin faaliyet alanına, büyüme planlarına ve seçilen sınıflardaki önceki markalara göre değiştiğinden, başvuru öncesinde mal ve hizmet listesinin somut olarak değerlendirilmesi önemlidir. Dural Hukuk, marka başvurusu öncesi sınıf ve mal-hizmet listesi değerlendirmesi, benzerlik araştırması ve marka tescil süreçleri konularında destek verebilir. Bilgi almak için 0535 260 74 54 numaralı telefonu arayabilir veya iletişim sayfası üzerinden Dural Hukuk'a ulaşabilirsiniz.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; somut durumunuz için bir avukata danışmanız önerilir.

Hazırlayan: Dural Hukuk